Orgelbouw

Bijzonder ambacht:

nieuwbouw, restauratie en onderhoud van pijporgels

Nederland Orgelland

Nederland is een orgelland. Nergens ter wereld zijn zoveel prachtige historische instrumenten op zo`n klein oppervlak te vinden. Grote en kleine orgels, beroemde en minder bekende, sommigen eeuwen oud anderen wat nieuwer. Allemaal met hun eigen vormgeving, karakter en klank. Veel instrumenten in Nederland zijn gelukkig heel goed bewaard gebleven en worden ook vandaag nog intensief bespeeld en beluisterd.

Jaarlijks zijn er verschillende grote internationale orgelfestivals, honderden orgelconcerten en worden er prachtige cd-opnames gemaakt. In combinatie met hedendaagse orgelcomponisten, veel actieve organisten en de internationaal hoog aangeschreven orgelbouwkunst, is er in Nederland een levende en bruisende orgelcultuur.

Een bijzonder ambacht

Onze orgelmakers restaureren met veel liefde historische orgels, bouwen nieuwe orgels voor kerken en concertzalen en stemmen en onderhouden orgels in binnen- en buitenland. Door het samenspel van handgemaakte houten en metalen orgelpijpen, de klavieren, het mechaniek, de windladen, de orgelkas en de windvoorziening heeft elk orgel een eigen karakter en identiteit met een eigen, uniek geluid.

Bij onderhoud en restauratie zijn de uitgangspunten: beperk de ingreep tot 'zo veel als nodig en zo weinig als mogelijk'. Voer de ingreep degelijk uit, om de volgende ingreep zo lang mogelijk uit te kunnen stellen. En zorg dat de ingreep fysiek, materiaal-historisch en visueel passend is binnen de gegeven situatie. Tot slot; vervang bij voorkeur met hetzelfde materiaal of materiaal met dezelfde eigenschappen en/of dezelfde techniek. (Uitvoeringsrichtlijn Historische Orgels)

Naast techniek en klank kijken onze orgelmakers bijvoorbeeld ook naar de rol van de Architectuur: hoe ziet het kerkgebouw eruit? Hoe staat het orgel in de ruimte, wat doet het gebouw met de klank? Door al deze aspecten mee te nemen, krijg je een klinkend resultaat. Daarbij geven orgelmakers vaak ook advies voor de beste (klimaat)omstandigheden in de kerk en een goed beheer van het orgel.

Disciplines in de orgelbouw

Veel gespecialiseerde kennis

Er is veel gespecialiseerde kennis en historische kennis van orgelbouw en de orgelbouwkunst in Nederland. Zo verzamelt, ontwikkelt en deelt de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed praktische toepasbare kennis voor erfgoedzorg. Op die manier vormt de Rijksdienst – ook voor de orgelbouw – de brug tussen wetenschap, praktijk en beleid. Daarnaast werken VON-leden intensief samen met het College van Orgeladviseurs (CvO). Het CvO adviseert opdrachtgevers op het gebied van orgelrestauraties, nieuwbouwprojecten en kerk- en zaalakoestiek in relatie tot orgelklank.

Ook bijzonder is bijvoorbeeld de 15-delige Encyclopedie “Het Historische Orgel in Nederland”. Deze uitgebreide Encyclopedie beschrijft alle historische orgels in Nederland van 1479-1910. Dit project maakt de waarde van dit erfgoed en de Nederlandse orgelcultuur zichtbaar en wordt ook internationaal als uniek en belangwekkend gezien.

Als je een orgel maakt, maak je echt een artistiek product. Het is een instrument met een technische en een muzikale kant én het is een heel complex instrument. Dat maakt het vak van orgelbouw ook zo enorm boeiend.

Vakkennis in de orgelbouw